Home Cultuur Unesco in Nederland: het Rietveld-Schröderhuis in Utrecht

Unesco in Nederland: het Rietveld-Schröderhuis in Utrecht

door Aniek
Rietveld-Schröderhuis Utrecht

Rietveld-Schröderhuis in Utrecht

Midden in een Utrechtse woonwijk staat een waar stukje UNESCO Werelderfgoed; het Rietveld Schröderhuis. Dit Nederlandse icoon is het architectonische hoogtepunt van de kunststroming De Stijl. Het huis is in 1924 ontworpen en ingericht door de Utrechtse architect en vormgever Gerrit Rietveld (1888-1964). Vrijwel dagelijks worden er rondleidingen door het huis gegeven en kan je ontdekken hoe bijzonder dit UNESCO werelderfgoed is. Ik nam de proef op de som en bezocht het Rietveld-Schröderhuis.

Leunend tegen typische jaren ’30 huizen

In Utrecht-Oost, vlakbij het Wilhelminapark, staat het bijzondere bouwwerk waar menig fietser zijn hoofd voor omdraait. Leunend tegen typische jaren ’30 huizen ziet het monument er modern, bijna futuristisch uit. Zo’n groot contrast met de bakstenen huizen ernaast, die zo ontzettend populair zijn bij bijna alle huizenzoekers in Utrecht. In 1924 ontworpen door architect Gerrit Rietveld voor de eigenzinnige Truus Schröder-Schräder, die tot haar dood in 1985 in het huis woonde, is het huis sinds het jaar 2000 UNESCO werelderfgoed.

Je kan het Rietveld Schröderhuis alleen bezoeken met een gids. Wanneer we met een kleine groep het huis binnenlopen, blijkt het verrassend compact. Op de benedenverdieping zien we kamers met bescheiden afmetingen en meubels die speciaal voor het huis werden ontworpen. Truus Schröder wilde dat de belangrijkste woonfuncties geconcentreerd werden op de eerste verdieping. Hier staan we in één grote ruimte. Schermen kunnen worden verschoven om een grote ruimte te creëren of juist afgesloten ruimten te vormen. Met een beweging komt een verstopte badkamer tevoorschijn.

Rietveld-Schröderhuis in Utrecht
Rietveld-Schröderhuis in Utrecht

Uitzicht rondom

De gids wijst ons op een ingenieus detail. Lange horizontale ramen zorgen ervoor dat de ruimte overspoeld wordt met daglicht. Wanneer de ramen in de zuidoostelijke hoek van het pand geopend worden is er geen raamstijl te zien; zo verdwijnt de barrière tussen binnen en buiten. “Normaal gesproken zou je een kozijn zien, wanneer het raam geopend is. Hier is de hoek geheel open wanneer het raam geopend is, en zie je geen kozijnen. Vrij uitzicht, dus.”

Toen er nog geen drukke weg was aangelegd direct naast het pand kon je zo ongehinderd genieten van het panoramische uitzicht over het omringende polderlandschap. Het is nu moeilijk voor te stellen. Op foto’s die de gids ons laat zien zie je hoe het huis ooit bedoeld was, als onderdeel van het landschap.

Rietveld-Schröderhuis Utrecht
Rietveld-Schröderhuis Utrecht

Zo vind je in het huis meer slimmigheden van Gerrit Rietveld, waarbij hij steeds voortborduurde op zijn eigen meubelontwerpen en de ideeën van De Stijl. Van de vloeiende overgangen tussen binnen en buiten, de primaire kleuren (naast wit, grijs en zwart) die je kent van bijvoorbeeld de Rood-blauwe Rietveldstoel tot aan de speelse vlakverdeling.

Voor Truus Schröder, die hier met haar drie kinderen woonde, was soberheid een basisvoorwaarde voor het huis. Wat veel mensen niet weten is dat zij een belangrijk aandeel had in het ontwerp en uitgesproken ideeën over de totstandkoming van het huis. Sta er in het huis even bij stil dat het in 1924 gebouwd werd! Hoewel sommige delen nu gedateerd aandoen, kan je nog steeds zien hoe revolutionair het ontwerp destijds was.

Unesco werelderfgoed

Na het overlijden van Truus in 1985 is het huis volledig gerestaureerd. Toch voel je overal dat er geleefd werd in het huis, dat het geen museumstuk is, ook al wordt het Rietveld-Schröderhuis dankzij de bescherming van de Unesco World Heritage Status zorgvuldig geconserveerd. In 2000 is het Rietveld Schröderhuis op de UNESCO Werelderfgoedlijst geplaatst en momenteel is de woning in beheer bij het Centraal Museum. Dit museum heeft een uitgebreide collectie door Rietveld ontworpen meubelen.

Rietveld-Schröderhuis bezoeken?

Onder begeleiding van een enthousiaste gids en met een audiotour verken je in ongeveer een uur alle ruimten van het huis. Bijzonder is hoe je bij de audiotour fragmenten hoort waarin Gerrit Rietveld vertelt over het ontwerp van het huis en mevrouw Schröder haar ervaringen deelt hoe het is om in dit bijzondere huis te wonen. Zelfs als je niet bijzonder geïnteresseerd bent in architectuur is het de moeite waard om de enorme hoeveelheid ingenieuze kleine details te zien in het huis.

Wil je het Rietveld Schröderhuis bezoeken dan is online reserveren noodzakelijk,  of koop je kaarten bij de kassa van het Centraal Museum. Goed om te weten: met het toegangsbewijs voor het Rietveld-Schröderhuis kan je op dezelfde dag ook een bezoek brengen aan het Centraal Museum. Het Ticket Office vind je direct naast het Rietveld-Schröderhuis, op Prins Hendriklaan 50a. Helaas is fotograferen in het Rietveld Schröderhuis niet toegestaan.

10 comments

Meer lezen:

10 comments

Yvonne 13 juni 2016 - 20:36

Wat grappig, dit werelderfgoed ken ik helemaal niet. Ik dacht dat we er in Nederland maar 1 hebben… weer wat geleerd dus. Ook bijzonder dat dit erfgoed gewoon in een woonwijk staat! Een aanrader om eens te bezoeken zo te zien, leuk!!

Reply
Aniek 18 juni 2016 - 21:01

Nee, voor een klein landje hebben we best wel wat UNESCO erfgoed. Ik ben hier in mijn studietijd wel honderd keer voorbij gefietst, voor ik het bezocht.

Reply
Jenny - ikreis.net 14 juni 2016 - 10:40

Ik ben er al heel vaak langs gefietst en wil er nog altijd een keertje heen. Mag je binnen fotograferen?

Reply
Aniek 18 juni 2016 - 21:03

Nee, helaas niet. Je camera moest je zelfs in een kluisje achterlaten bij het Ticket Office.

Reply
Kelly | Dutchie on the Road 16 juni 2016 - 12:27

Ik had er ook nog nooit van gehoord (wel van Gerrit Rietveld uiteraard) maar zijn stijl spreekt me niet zo aan. Wel grappig dat het op de werelderfgoedlijst van UNESCO staat.

Reply
Aniek 18 juni 2016 - 21:05

Ik zou er ook niet willen wonen hoor. 😉 Maar het is wel heel bijzonder om er rond te lopen en je te bedenken dat het nog eerder is gebouwd dan het ‘jaren dertig huis waar ik woon. Het is -zeker voor die tijd!- enorm vooruitstrevend.

Reply
Carolien | Dream the World 17 juni 2016 - 11:01

Wat apart, dat huis zo tegen die andere huizen. Zo verschillend in stijl. Het is niet mijn smaak overigens.

Reply
Aniek 18 juni 2016 - 21:06

Het is inderdaad echt ingebouwd tussen de huizen en -tegenwoordig- autowegen. Het moet wel bijzonder zijn geweest dat je ooit vanuit het huis uitzocht had over de polders.

Reply
Denise - Follow my footprints 18 juni 2016 - 00:49

Erg strak vind ik, maar voor die tijd wel bijzonder. Wat jammer dat je binnen niet mag fotograferen.

Reply
Aniek 18 juni 2016 - 21:07

Vond ik ook erg jammer, maar ze waren heel streng. 🙂

Reply

Laat een bericht achter!